Scheuren in je woning: wanneer zorgwekkend, wanneer onschuldig?

Welke scheuren binnen zijn meestal onschuldig?

Fijne haarscheuren in stucwerk, scheurtjes op de naad tussen plafondplaten en kiertjes langs plinten of kozijnen hebben in veel gevallen niets met de fundering te maken.

Binnenafwerking werkt voortdurend mee met temperatuur en luchtvochtigheid. Nieuw stucwerk krimpt tijdens het drogen, gipsplaten bewegen op hun naden en houten balklagen zetten uit en krimpen per seizoen. Dat levert scheurtjes op die er na een stookseizoen ineens zijn, maar daarna nauwelijks veranderen.

• Haarscheuren in een netpatroon in pleisterwerk (krimp van de afwerklaag)
• Rechte scheurtjes op de naden van plafondplaten
• Een kier tussen muur en plafond of langs een houten kozijn (houtwerking)
• Scheurtjes rond een nieuw ingezette deur of een recent verbouwde wand

Ook een scheur op de aansluiting van een aanbouw en het oorspronkelijke huis is niet automatisch funderingsschade: een aanbouw heeft vaak een eigen, ondiepere fundering en beweegt daardoor anders.

Welke signalen zijn reden om op te letten?

Let vooral op scheuren die groter worden, diagonaal vanaf de hoeken van deuren en ramen lopen, door de muur heen zichtbaar zijn of samengaan met scheefstand en klemmend schrijnwerk.

Eén scheur zegt weinig; het patroon zegt meer. Een scheur die schuin vanuit de bovenhoek van een deurkozijn omhoog loopt, kan erop wijzen dat een deel van de woning anders beweegt dan de rest. Hetzelfde geldt als je dezelfde scheur aan beide kanten van een muur ziet, of als een scheur die je hebt laten dichtsmeren steeds terugkomt.

Op de pagina over funderingsproblemen lees je welke combinaties van signalen vaker voorkomen bij een fundering die niet meer goed functioneert.

Voorbeeld: een scheur boven de keukendeur

In dit voorbeeld blijkt een scheur boven een binnendeur niet bij de fundering te horen, maar bij een verbouwing; het laat zien waarom context belangrijk is.

Stel: in een jaren-dertigwoning verschijnt een schuine scheur boven de deur van de gang naar de keuken. De bewoners schrikken, want het patroon lijkt op wat ze over verzakking hebben gelezen. Bij navraag blijkt dat een paar jaar eerder een draagmuur is aangepast om de keuken te vergroten. De scheur zit precies boven die aanpassing en verandert niet meer.

Hoe houd je zelf bij of een scheur verandert?

Maak een foto met een liniaal of meetlint ernaast, noteer de datum en herhaal dat na enkele maanden vanuit dezelfde positie.

1. Markeer de uiteindenZet met potlood een klein streepje bij het begin en einde van de scheur.
2. Fotografeer met maatHoud een liniaal of meetlint naast de scheur en fotografeer recht van voren.
3. Noteer datum en omstandighedenSchrijf op wanneer je de foto maakte en of het een droge of natte periode was.
4. Herhaal na enkele maandenVergelijk de foto's: is de scheur langer of breder geworden?

Smeer een scheur die je wilt volgen liever niet direct dicht. Zonder het oorspronkelijke beeld is later moeilijk te zien of er beweging is.

Wanneer is onderzoek verstandig?

Onderzoek is verstandig als scheuren groeien of terugkomen, als je meerdere signalen tegelijk ziet, of als je een oudere woning wilt kopen en wilt weten of er een verhoogd funderingsrisico is.

Een quickscan fundering combineert archief- en bodemonderzoek met een visuele inspectie van onder meer scheuren en scheurpatronen, deuren, vloeren en de kruipruimte voor zover toegankelijk. Dat is fase 0: niet-destructief, met een rapport met foto's, conclusie en advies. Twijfel je of het al zover is, doe dan eerst de online funderingscheck of stel je vraag.

Zie je vooral scheuren aan de buitenkant? Lees dan ons artikel over scheuren in de gevel.