Wat is een scheurmeting?
Een scheurmeting is het zorgvuldig vastleggen van de kenmerken van een scheur op één moment, zodat die scheur later te duiden en te vergelijken is.
Een foto van een scheur zonder maatstok, datum of plaatsaanduiding zegt achteraf weinig. Een scheurmeting maakt van een losse waarneming een bruikbaar gegeven. Het gaat niet om één getal, maar om een set kenmerken die samen iets vertellen over hoe de scheur is ontstaan.
Deze pagina gaat over het vastleggen van één scheur op één moment. Hoe je scheuren in samenhang leest, staat op de pagina over scheurpatronen. Hoe je scheuren over langere tijd volgt, lees je bij scheuren monitoren.
Wat wordt er bij een scheurmeting vastgelegd?
Locatie, richting, lengte, breedte, het verloop van de breedte en de omgeving van de scheur, aangevuld met foto's met maatstok en een schets.
- Locatie
- Welke gevel of wand, op welke hoogte en ten opzichte van welk herkenningspunt, zoals een kozijnhoek of een aansluiting.
- Richting
- Verticaal, horizontaal, diagonaal of trapvormig door de voegen.
- Lengte
- Van begin- tot eindpunt; vaak worden de uiteinden gemarkeerd.
- Breedte
- Op een of meer vaste plekken langs de scheur.
- Verloop
- Loopt de scheur van breed naar smal, en aan welke kant is hij het breedst?
- Door steen of voeg
- Loopt de scheur door de stenen heen of volgt hij de voegen?
- Omgeving
- Is de scheur eerder gerepareerd, zit er vocht, roest of een aanbouw in de buurt?
Het verloop is de manier waarop de breedte verandert over de lengte. Een scheur die naar één kant breder wordt, geeft een aanwijzing over de richting waarin delen van de muur ten opzichte van elkaar bewogen hebben.
Lees meer over scheurpatronenWelke hulpmiddelen worden gebruikt?
Een maatstok of liniaal op de foto, een scheurmeter voor de breedte, en schetsen of plattegronden om de positie vast te leggen.
Foto met maatstok
Een liniaal of meetlint naast de scheur maakt de foto achteraf meetbaar en vergelijkbaar.
Scheurmeter
Een eenvoudig hulpmiddel om de breedte van een scheur af te lezen, ook geschikt om dezelfde plek later opnieuw te meten.
Schets of plattegrond
Een tekening van de gevel of het vertrek met alle scheuren erop geeft overzicht dat losse foto's missen.
Hoe verloopt een scheurmeting stap voor stap?
Overzicht, detail, meten, markeren en vastleggen: in die volgorde ontstaat een volledige registratie.
- OverzichtsfotoEerst de hele gevel of wand, zodat de positie van de scheur duidelijk is.
- Detailfoto met maatstokRecht van voren, met liniaal of meetlint zichtbaar naast de scheur.
- Breedte metenOp vaste, herkenbare plekken, bijvoorbeeld het breedste punt en een punt halverwege.
- Uiteinden markerenBegin en eind van de scheur aangeven, zodat later te zien is of hij langer wordt.
- Noteren en tekenenDatum, richting, verloop en bijzonderheden op een schets of plattegrond zetten.
Wie later opnieuw fotografeert, kan het beste vanaf dezelfde plek en bij vergelijkbaar licht werken. Dan zijn verschillen eerlijker te beoordelen.
Wat kan een scheurmeting wel en niet aantonen?
Een scheurmeting legt de huidige toestand objectief vast, maar bewijst op zichzelf geen funderingsprobleem en zegt niets over groei.
Wel
- Een vastgelegde uitgangssituatie
- Kenmerken die helpen bij het duiden van de oorzaak
- Een basis om later te vergelijken
Niet
- Of de scheur groeit (daarvoor is herhaling nodig)
- Of de oorzaak in de fundering ligt
- Hoe ernstig de situatie is, los van andere signalen
Veel scheuren hebben een andere oorzaak dan de fundering: krimp van materialen, temperatuurwerking, roestende lateien boven kozijnen of een aanbouw met een eigen fundering. Zie bijvoorbeeld scheuren boven kozijnen en scheuren bij een aanbouw.
Wat is het verschil tussen scheurmeting, scheurpatronen en monitoring?
Een scheurmeting kijkt naar één scheur op één moment; scheurpatronen kijken naar alle scheuren samen; monitoring kijkt naar veranderingen in de tijd.
| Aanpak | Kernvraag |
|---|---|
| Scheurmeting | Hoe ziet deze scheur er nu precies uit? |
| Scheurpatronen | Wat vertellen alle scheuren samen over de beweging van de woning? |
| Monitoring | Verandert de scheur na verloop van tijd? |
Hoe past een scheurmeting binnen fase 0 en fase 1?
In fase 0 worden scheuren en scheurpatronen visueel vastgelegd met foto's; in fase 1 worden ze uitgebreider vastgelegd en geduid in samenhang met de metingen.
Een quickscan bevat al een visuele beoordeling van scheuren. In fase 1 hoort het vastleggen en duiden van scheurpatronen bij de funderingsmetingen.
Voorbeeld: twee scheuren, twee verhalen
Twee scheuren die op een foto op elkaar lijken, kunnen na een zorgvuldige meting een heel andere betekenis krijgen.
In een gevel zitten twee scheuren. De eerste loopt verticaal door de stenen midden in een lange gevel en is over de hele lengte ongeveer even breed; dat past bij bijvoorbeeld krimp of temperatuurwerking. De tweede loopt trapvormig door de voegen vanaf een kozijnhoek en wordt naar boven toe breder. Die tweede scheur krijgt meer aandacht, zeker als er in dezelfde hoek ook klemmende ramen of een helling in de vloer zijn. Pas samen met andere waarnemingen ontstaat een oordeel.